ตรุษจีน 2568
ปีมะเส็ง · ธาตุไม้ (หยิน) · ตัวอักษรก้านฟ้า 乙
วันตรุษจีน 2568 ตรงกับ 29 มกราคม 2568 (วันพุธ)
ปีนี้เป็นปีมะเส็ง ธาตุไม้ (หยิน) — ธาตุมาจากก้านฟ้า 10 ตัวที่หมุนคู่กับนักษัตร 12 ตัว ชื่อเต็มจึงซ้ำรอบละ 60 ปี ไม่ใช่ 12 ปี
ลี่ชุนปีนี้คือ 3 กุมภาพันธ์ 2568 — ปีนี้ตรุษจีนมาก่อนลี่ชุน 5 วัน
ตรุษจีนไม่ใช่วันเปลี่ยนปีนักษัตร
ปี 2568 ลี่ชุนคือ 3 กุมภาพันธ์ 2568 ส่วนตรุษจีนคือ 29 มกราคม 2568 — ห่างกัน 5 วัน โดยตรุษจีนมาก่อน
ปีนี้กลับกัน — คนที่เกิดตั้งแต่ 29 มกราคม 2568 ถึง 2 กุมภาพันธ์ 2568 ยังไม่นับเป็นปีมะเส็ง แม้ตรุษจีนจะผ่านไปแล้ว เพราะยังไม่ถึงลี่ชุน
ดูปีชง 2568
ลำดับของสองวันนี้ไม่คงที่ — ในช่วง 7 ปีที่เรามีข้อมูล ลี่ชุนมาก่อน 4 ปี และตรุษจีนมาก่อน 3 ปี จึงต้องดูเป็นปี ๆ ไป
เหตุผล: เรื่องปีชงและดวงจีน 4 เสา ใช้ระบบสารท 24 ซึ่งเป็นสุริยคติล้วน ลี่ชุนคือสารทแรกของรอบ จึงเป็นจุดตัดปี ส่วนตรุษจีนเป็นวันขึ้นปีใหม่ตามจันทรคติคนละระบบกัน
4 วันของเทศกาล
| วันที่ | วัน | เรียกว่า | ทำอะไร |
|---|---|---|---|
| 27 มกราคม 2568 | จันทร์ | วันจ่าย | ออกไปซื้อของไหว้ ของสด ผลไม้ กระดาษเงินกระดาษทอง |
| 28 มกราคม 2568 | อังคาร | วันไหว้ | ไหว้เจ้าที่ ไหว้บรรพบุรุษ และไหว้ผีไม่มีญาติ |
| 29 มกราคม 2568 | พุธ | วันตรุษจีน | วันขึ้นปีใหม่จีน แต๊ะเอีย เยี่ยมญาติผู้ใหญ่ |
| 30 มกราคม 2568 | พฤหัสบดี | วันเที่ยว | ธรรมเนียมว่าไม่ทำงาน ไม่ใช้ของมีคม ออกไปเที่ยว |
วันจ่าย วันไหว้ วันเที่ยว เป็นธรรมเนียมที่นับจากวันตรุษจีน ไม่ใช่ค่าที่คำนวณทางดาราศาสตร์ และบางบ้านถือไม่เหมือนกัน
วันเช็งเม้ง 2568
4 เมษายน 2568 (วันศุกร์) — วันไหว้บรรพบุรุษที่สุสาน
เช็งเม้งไม่ได้ผูกกับจันทรคติ แต่เป็นสารทที่ 5 ของสารท 24คือวันที่ดวงอาทิตย์เดินทางถึงลองจิจูดสุริยวิถี 15 องศา จึงตกราววันที่ 4–5 เมษายนแทบทุกปี ต่างจากตรุษจีนที่ขยับได้เกือบเดือน
ทำไมตรุษจีนขยับทุกปี
เพราะกำหนดด้วยจันทร์ดับ — ปีจันทรคติสั้นกว่าปีสุริยคติราว 11 วัน ปฏิทินจีนจึงแทรกเดือนเพิ่มเป็นระยะ ทำให้วันตรุษจีนแกว่งอยู่ระหว่าง ปลายมกราคมถึงกลางกุมภาพันธ์
เทศกาลจีนอื่นในปี 2568
| วันที่ | วัน | เทศกาล | ทางจันทรคติจีน |
|---|---|---|---|
| 6 กันยายน 2568 | เสาร์ | วันสารทจีน | วันที่ 15 เดือน 7 จีน |
| 6 ตุลาคม 2568 | จันทร์ | วันไหว้พระจันทร์ | วันที่ 15 เดือน 8 จีน |
| 21 ตุลาคม 2568 – 29 ตุลาคม 2568 | อังคาร | เทศกาลกินเจ (9 วัน) | วันที่ 1–9 เดือน 9 จีน |
ปี 2568 ปฏิทินจีนแทรกเดือน 6 หลัง (25 กรกฎาคม 2568 – 22 สิงหาคม 2568) — เทศกาลหลังจากนั้นจึงเลื่อนไปราวหนึ่งเดือนเมื่อเทียบกับปีปกติ
ทำไมเทศกาลพวกนี้ถึงคำนวณยาก
เพราะทั้งสามผูกกับเลขเดือนจันทรคติจีน ซึ่งต้องรู้ว่าปีนั้น แทรกเดือนอธิกมาสตรงไหน — และปฏิทินจีนไม่ได้แทรกที่เดือนเดิมทุกรอบแบบปฏิทินไทยที่แทรกเดือน ๘ เสมอ
กฎจริงคือ: เดือนที่มีวันเหมายันคือเดือน 11 · ถ้าระหว่างเดือน 11 สองครั้งมี 13 เดือน แปลว่าปีนั้นมีเดือนแทรก · เดือนที่แทรกคือเดือนแรกที่ไม่มีจงชี่ (สารทกลาง)
ตอนแรกเราลองนับจันทร์ดับจากตรุษจีนตรง ๆ ซึ่งง่ายกว่ามาก แต่พอเทียบกับวันจริงแล้วพลาด 2 ใน 4 ปี คลาดไปคนละหนึ่งเดือนเต็ม จึงเขียนปฏิทินจีนเต็มรูปแบบแทน แล้วตรวจกับวันจริง 13 จุด — ตรงหมด